Mosko

Mosko
Москва Li ser Wîkîdaneyê biguhêre
  • Bajar
  • Paytext
Moscow Li ser Wîkîdaneyê biguhêre
Navê(n) din: 
Third Rome Li ser Wîkîdaneyê biguhêre
Mosko li ser nexşeyê
Map
Mosko li ser nexşeya Rûsya nîşan dide
Mosko
Mosko
Koordînat: 55°45′2″Bk 37°37′3″Rh / 55.75056°Bk 37.61750°Rh / 55.75056; 37.61750
ParzemînEwropa Li ser Wîkîdaneyê biguhêre
DewletDuchy of Moscow, Grand Principality of Moscow, Tsardom of Russia, Împeratoriya Rûsî, Komara rûsî, Russian Socialist Federative Soviet Republic, Yekîtiya Komarên Sovyet ên Sosyalîst, Rûsya Li ser Wîkîdaneyê biguhêre
Paytexta
  • Rûsya (Russian Soviet Federative Socialist Republic, move of the capital of Russia from Petrograd to Moscow, 1918–)
  • Moscow Oblast (1929–)
  • Russian Soviet Federative Socialist Republic (1918–1991)
  • Yekîtiya Komarên Sovyet ên Sosyalîst (1922–1991)
  • Împeratoriya Rûsî (1728–1730)
  • Grand Principality of Moscow (1263–1547)
  • Tsardom of Russia (1547–1712)
  • Central Federal District (2000–)
  • Moscow Governorate (1708–1929)
  • Russian Socialist Federative Soviet Republic (1917 (bi julianî) – 1922)
  • Moskovsky Uyezd
  • Moscow region (1917-1918)
  • Moscow Province (1719–1775) Li ser Wîkîdaneyê biguhêre
Dema avabûnêNayê zanîn Li ser Wîkîdaneyê biguhêre
DamezrînerYuri Dolgorukiy Li ser Wîkîdaneyê biguhêre
Îdarî
 • ŞaredarSergej Sobjanin (mayor of Moscow, 2010–) Li ser Wîkîdaneyê biguhêre
Qada rûerdê
 • Giştî2562 km2 (989 sq mi)
Bilindahî
156 m (512 ft)
Nifûs
13.149.000 (2024) Li ser Wîkîdaneyê biguhêre
Dem
  • Moscow Time
  • UTC+3
  • Europe/Moscow Li ser Wîkîdaneyê biguhêre
Koda telefonê495, 499, 095 Li ser Wîkîdaneyê biguhêre
Plakaya erebeyê77, 97, 99, 177, 197, 199, 777, 799 Li ser Wîkîdaneyê biguhêre
Malperwww.mos.ru/ Li ser Wîkîdaneyê biguhêre
biguhêre - Wîkîdaneyê biguhêreBelge

Mosko, Moskow yan jî Moskva (bi rûsî: Москва, Moskva), paytext û bajarê herî mezin ê Rûsyayê ye. Bajêr li ser Çemê Moskva ya li Rûsyaya Navîn radiweste ku bi nifûsa xwe ya bi 13 milyonê bajarê herî qerebalixê Rûsyayê ye. Zêdetirî 18.8 milyon şênî li qada bajarî û zêdetirî 21.5 milyon şênî li qada metropola Moskowê dijîn. Bajar herêmek 2.511 kîlomêtre çargoşe rûerd werdigire, qada bajarî 5.891 kîlomêtre çargoşe û qada metropolê zêdetirî 26.000 kîlomêtre çargoşe rûerd werdigire. Moskow di nav bajarên herî mezin ên cîhanê de ye ku bi tevahiya li Ewropayê bajarê herî qerebalix e û mezintirîn devera bajarî û metropolî ya li Ewropayê ye.[1] Bajêr ji hêla bejahiyê ve bajarê herî mezin ê parzemîna Ewropayê ye.[2]

Yekem car di sala 1147an de hatiye belge kirin ku Moskow mezin bûye û bûye bajarek dewlemend û hêzdar ku wekî paytexta Dûka Mezin a Moskowê xizmet kiriye. Dema ku Tsardoma Rûsyayê hate ragihandin, Moskow di piraniya dîroka xwe de wekê navenda siyasî û aborî dimîne. Di bin serweriya Petrûsê Mezin de, paytexta Rûsyayê di sala 1712an de hate veguhestin bajarê nû-damezrandî ya Saint Petersburgê û bandora Moskowê kêm bû. Piştî Şoreşa Rûsyayê û damezrandina SFSR ya Rûsyayê, paytext di sala 1918an de vegeriya Moskowê û piştre bajêr bûye navenda siyasî ya Yekîtiya Sovyetê. Piştî hilweşîna Yekîtiya Sovyetê, Moskow dibe paytexta Federasyona Rûsyayê ya nû.

Bajêr xwedî gelek avahiyên Mîrateya Cîhanî ya UNESCOyê ye ku bi pêşandana mîmariya rûsî nemaze Meydana Sor a dîrokî û avahiyên wekî Katedrala Saint Basil û Kremlîna Moskowê. Navendên gelek pîşesaziyên mezinên rûsî li Moskowê ne. Veguhastina bajêr ji hêla torgilokek transît a berfireh ve tê piştgirîkirin ku tê de çar balafirgehên navneteweyî, deh termînalên trênê, pergalek tramwayê, pergalek monorail û bi taybetî Metroya Moskowê ku pergala metroya herî qerebalix a li Ewropayê ye û yek ji mezintirîn pergalên veguhastina bilez a cîhanê ye.[2][3]

  1. ^ "Major Agglomerations of the World - Population Statistics and Maps". www.citypopulation.de. Roja gihiştinê 6 hezîran 2023.
  2. ^ a b "Moscow, a City Undergoing Transformation". www.planete-energies.com (bi îngilîzî). Roja gihiştinê 6 hezîran 2023.
  3. ^ "Moscow parks". bridgetomoscow.com (bi îngilîzî). Roja gihiştinê 6 hezîran 2023.

Mosko

Dodaje.pl - Ogłoszenia lokalne